TRAINING, COACHING &
MENTORING
"Không phải cứ dạy là Training, cứ khuyên là Mentoring". Phân biệt đúng 3 công cụ này là chìa khóa để khai mở tiềm năng nhân sự.
1. Định Nghĩa: Hiểu Đúng 3 Khái Niệm
Quá trình chuyển giao kiến thức cụ thể để lấp "lỗ hổng" năng lực. Tập trung vào "DẠY" (Tell).
Quá trình khơi gợi tiềm năng để người học tự tìm giải pháp. Tập trung vào "HỎI" (Ask).
Mối quan hệ dài hạn, người đi trước chia sẻ kinh nghiệm sống/nghề. Tập trung vào "ĐỊNH HƯỚNG" (Guide).
2. Sự Nhầm Lẫn Thường Gặp
Phân biệt rạch ròi 3 vai trò. Coaching là kỹ năng bắt buộc của Leader. Mentoring là văn hóa chia sẻ (Sharing culture) tự nguyện.
Thường gộp chung vào "Đào tạo". Sếp thường "chỉ đạo" (Training) thay vì "khai vấn" (Coaching). Mentor thường bị hiểu nhầm là người bảo trợ (Sponsor) để thăng tiến.
"Công cụ chỉ phát huy tác dụng khi dùng đúng mục đích. Đừng dùng búa để vặn ốc vít. Đừng Training khi nhân viên đã biết làm nhưng mất động lực (lúc này cần Coaching). Và đừng Coaching khi họ là trang giấy trắng chưa có kiến thức nền tảng (lúc này cần Training). Chọn sai công cụ là lãng phí nguồn lực lớn nhất."
3. Bảng So Sánh Chi Tiết
| Tiêu chí | Training | Coaching | Mentoring |
|---|---|---|---|
| Mục tiêu | Học kỹ năng mới | Cải thiện hiệu suất | Phát triển dài hạn |
| Thời hạn | Ngắn hạn | Ngắn/Trung hạn | Dài hạn |
| Phương pháp | Cầm tay chỉ việc | Đặt câu hỏi, lắng nghe | Chia sẻ, làm gương |
| Kết quả | Biết làm việc | Làm tốt hơn, tự tin hơn | Trưởng thành tư duy |
4. Case Study: Hành Trình Của Nhân Viên A
Cùng theo chân một Chuyên viên Tuyển dụng từ ngày đầu đi làm đến khi trở thành Quản lý để thấy sự phối hợp của 3 công cụ:
Tình huống: A chưa biết dùng phần mềm ATS.
Giải pháp: Công ty tổ chức khóa đào tạo sử dụng hệ thống. A được hướng dẫn từng bước click chuột, nhập liệu.
Tình huống: A biết quy trình nhưng tỷ lệ chốt ứng viên thấp.
Giải pháp: Trưởng phòng hỏi: "Em nghĩ tại sao họ từ chối?". A tự nhận ra mình yếu kỹ năng đàm phán và tìm giải pháp khắc phục.
Tình huống: A muốn lên Quản lý nhưng thiếu tầm nhìn chiến lược.
Giải pháp: Giám đốc Nhân sự nhận A làm Mentee, chia sẻ kinh nghiệm sống và tư duy quản trị trong các buổi cafe hàng tháng.
Kết Luận
Không có phương pháp nào là tốt nhất, chỉ có phương pháp phù hợp nhất. Là HRBP, bạn cần linh hoạt phối hợp cả 3 công cụ này trong chiến lược L&D của tổ chức.